Kabak Anaçlarının Aşılı Hıyar Yetiştiriciliğinde Vejetatif Büyüme Üzerine Etkilerinin Belirlenmesi

Nur Kobal Bekar, Ahmet Balkaya, Münevver Göçmen

Özet


Bu çalışmada, kabak (Cucurbita spp.) genetik kaynaklarının hıyar (Cucumis sativus L.) anaç ıslah programında değerlendirilmesi ve yerli hibrit anaçlarının geliştirilmesi projesi kapsamında geliştirilen kabak anaç adaylarının aşılı hıyar yetiştiriciliğinde vejetatif büyüme üzerine etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır.  Araştırmada, 10 adet bal kabağı anaç adayı kullanılmıştır. Denemede, RS-841 ve TZ-148 ticari kabak anaçları da kullanılmıştır. Anaçlar, Gordion ve Sardes hıyar çeşitleri ile aşılanmıştır. Ayrıca kontrol olarak aşısız Gordion ve Sardes bitkileri de dikilmiştir. Dikim zamanında ve dikimden 40 gün sonra olmak üzere iki dönemde kantitatif analizler yapılmıştır. Bu analizlerde, oransal yaprak ağırlığı (OYA), oransal gövde ağırlığı (OGA), oransal kök ağırlığı (OKA), yaprak alanı (YA), net asimilasyon oranı (NAO) ve nispi büyüme hızı (NBH) parametreleri incelenmiştir. Araştırma sonucunda, anaç/kalem kombinasyonlarına bağlı olarak OKA değeri 0.1-0.3 g/g, OGA 0.1-0.6 g/g, OYA 0.4-1.0 g/g, YA 35.5-3063.2 cm² arasında bulunmuştur. Tüm sonuçlar birlikte değerlendirildiğinde, kabak anaç adaylarının vejetatif büyüme özellikleri yönünden ticari kabak anaçlarına göre benzer veya daha iyi büyüme performanslarına sahip oldukları belirlenmiştir. Elde edilen bu sonuçlar, ıslah edilen yerli anaçların aşılı hıyar fidesi üretiminde kullanımları yönünden önemli bir anaçlık potansiyele sahip olduklarını göstermiştir.


Anahtar Kelimeler


Anaç, Kabak, Aşılı fide, Büyüme, Kantitatif analiz

Tam Metin:

PDF

Referanslar


Ahn,S.J., Im, Y.J.,Chung, G.C., Cho, B.H.,Suh, S.R., 1999. Physiological responses of grafted cucumber leaves and rootstock roots affected by low root temperature, Scientia Horticulturae, 81,397-408.

Balkaya, A., 2014. Aşılı sebze üretiminde kullanılan anaçlar. TÜRKTOB Türkiye Tohumcular Birliği Dergisi, Yıl:3 Sayı:4-7.

Balkaya, A., Horoz, A., Yıldız, S., 2014. Aşılı Karpuz Fidesi Üretiminde Anaç Olarak Kullanılacak Kışlık Kabak (Cucurbita spp.) Genotiplerinin Tuzluluğa Tolerans Seviyelerinin Belirlenmesi ve Tuza Tolerant Anaçların Bitki Büyümesi Üzerine Etkilerinin İncelenmesi. TUBITAK Proje Sonuç Raporu, (112O480), 138s.

Beadle, C.L., 1993. Growth Analysis. Editors: Hall, D.O.,Scurlock, J.M.O., Bolhor-Nordenkamp, H.R., Photosynthesis and production in a changing environment: a field and laboratory manual, London, 36-46.

Bjorkman, T., Pearson, K.J. 1998. High temperature arrest of inflorescence development in broccoli (Brassica oleracea var. italica L.). J. Exp. Bot., 49: 101-106.

Cansev, A., Özgür, M., 2010. Grafting cucumber seedlings on Cucurbita spp. comparison of different grafting methods, scions and their performance. Journal of Food, Agriculture Environment, 8 (3-4), 804-809.

Davis, A.R., Perkins-Veazie, P., Sakata, Y., Lopez-Galarza, S., Marato, J.V., Lee,S.G., Huh, Y.C., Sun, Z., Miguel, A., King, S.R., Cohen, R., Lee, J.M., 2008. Cucurbit grafting, Critical Reviews in Plant Sciences, 27, 50-74

Diánez, F., Diaz, M., Santos, M., Huitron, V., Ricardez, M., Camacho, F., 2007. The use of grafting in Spain. Technical workshop on non-chemical alternatives to replace methyl bromide as a soil fumigant, Budapest, Hungary, 26-28 June, 87-97.

FAO, 2012. Cucumber. Faostat. Available online: http:// faostat.fao.org/

Fita, A., Pico, B., Roig, C., Nuez, F., 2007. Performance of Cucumis melo ssp. agrestis as a rootstock for melon. The Journal of Horticultural Science and Biotechnology, 82(2), 184-190.

Goreta, S., Bucevic-Popovic, V., Selak, G. V., Pavela-Vrancic, M., & Perica, S., 2008. Vegetative growth, superoxide dismutase activity and ion concentration of salt-stressed watermelon as influenced by rootstock. The Journal of Agricultural Science, 146(06), 695-704.

Göçmen, M., Balkaya, A., Kurtar, E.S., Şimşek, İ., Karaağaç, O., 2014. Kabak (Cucurbita spp.) genetik kaynaklarının hıyar (Cucumis sativus L.) anaç ıslah programında değerlendirilmesi ve yerli hibrit anaçlarının geliştirilmesi. TUBITAK-TEYDEB, Proje Sonuç Raporu (311O194), 140s.

Güngör, B., 2015. Kabak Anaç Çeşit Adaylarının Aşılı Mini Karpuz Yetiştiriciliğinde Değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Samsun.

Güngör, B., Balkaya, A., 2016. Yerli kabak anaç adaylarının aşılı mini karpuzun vejetatif büyümesi üzerine kantitatif etkilerinin incelenmesi. VII. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi Bahce Dergisi Özel sayı, Cilt 2: 21-26.

Hargreaves, K.L., 2011. Apples: The Whole Story, p.58.

Heuvelink, E. 1989. Influence of day and night temperature on the growth of young tomato plants. Sci. Hortic., 38: 11-22.

Hoyos-Echebarria, P.; Fernandez, J.A.; Martinez, P.F.; Castilla, N., 2001. Influence of different rootstocks on the yield and quality of greenhouses grown cucumbers. Acta Horticulturae, n.559, p.139- 143.

Karaağaç, O., 2013. Karadeniz Bölgesi'nden Toplanan Kestane Kabağı (C. maxima) Ve Bal Kabağı (C.moschata) Genotiplerinin Karpuza Anaçlık Potansiyellerinin Belirlenmesi. Doktora Tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Samsun, 240.

Karaca, F., Yetişir, H., Solmaz, I., Candir, E., Kurt, Ş., Sari, N., Güler, Z., 2012. Rootstock potential of Turkish Lagenaria siceraria germplasm for watermelon: plant growth, yield and quality. Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 36(2), 167-177.

King, S.R., Davis, A.R., Zhang, X., Crosby, K., 2008. Genetics, breeding and selection of rootstocks for Solanaceae and Cucurbitaceae, Scientia Horticulturae, 127 (2), 106-111.

Lee, J.M., 1994. Cultivation of grafted vegetables 1. Current status, grafting methods and benefits, Hort Science, 29 (4), 235-244

Lee, J.M., Kubota, C., Tsao, S.J., Bie, Z., Echevarria, P.H., Morra, L., Oda, M., 2010. Current status of vegetable grafting: Diffusion, grafting techniques, automation. Scientia Horticulturae, 127(2), 93-105.

Louws, F.J., C.L. Rivard, and C. Kubota. 2010. Grafting fruiting vegetables to manage soilborne pathogens, foliar pathogens, arthropods and weeds. Sci. Hort. 127:127–146.

Öztürk, A., Demirsoy, L. 2006. Gölgelemenin Camarosa çilek çeşidinde büyümeye etkisinin kantitatif analizlerle incelenmesi. OMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 21(3): 283-288.

Picken, A.J.F., Stewart, K. 1986. Germination and vegetative development. In: J.G. Atherton and J. Rudich (Eds), The Tomato Crop. Chapman and Hall, London: 167-200

Rouphael, Y., Cardarelli, M., Reab, E., Colla, G., 2008. Grafting of cucumber as a means to minimize copper toxicity, Environmental and Experimental Botany, 63,49-58

Schwarz, D., Rouphael, Y., Colla, G., Venema, J.H. 2010. Grafting as a tool to improve tolerance of vegetables to abiotic stresses: Thermal stress, water stress and organic pollutants. Scientia Horticulturae, 127(2), 162-171.

Uzun, S. 1996. The quantitative effets of temperature and light environment on the growth, development and yield of tomato (Lycopersicon esculentum Mill.) and aubergine (Solanum melongena, L.). Ph.D. Thesis, Reading University, England.

Uzun, S., 1997. Sıcaklık ve ışığın bitki büyüme, gelişme ve verimine etkisi (I. Büyüme). OMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 12 (1), 147-156.

Yelboğa, K., 2014. Tarımın Büyüyen Gücü: Fide Sektörü. Bahçe Haber, 3(2): 13-16.

Yetişir, H., 2001. Karpuzda Aşılı Fide Kullanımının Bitki Büyümesi, Verim ve Meyve Kalitesi Üzerine Etkileri ile Aşı Yerinin Histolojik Açıdan İncelenmesi. Doktora Tezi, Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Adana, 168 s.

Yetişir, H., Sari, N., 2003. Effect of different rootstock on plant growth, yield and quality of watermelon. Australian Journal of Experimental Agriculture, 43 (10), 1269-1274.

Yıldız, S., 2014. Aşılı Hıyar Fidesi Üretiminde Anaç Olarak Kullanılacak Bazı Kabak (Cucurbita spp.) Genetik Kaynaklarının Tuzluluğa Tolerans Seviyelerinin Belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Samsun, 151.


Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.